Składka zdrowotna 2026 – ryczałt, stawki, tabela i wyliczenia
2026-05-07
Składka zdrowotna to obowiązkowa danina, którą przedsiębiorcy opłacają na rzecz systemu ochrony zdrowia. W ostatnich latach wielokrotnie zmieniały się zasady jej naliczania. W 2026 roku wysokość składki zdrowotnej rośnie, jednak nadal jest uzależniona od formy opodatkowania działalności. Sprawdź, jak wygląda składka zdrowotna w 2026 roku – aktualne stawki i przykładowe wyliczenia.
Składka zdrowotna 2026 – podstawowe zasady obowiązujące podatników
W 2026 roku składka zdrowotna jest nadal obowiązkowa dla wszystkich osób prowadzących działalność gospodarczą. Jej wysokość zależy od wybranej formy opodatkowania oraz formy prawnej działalności. Jak to wygląda w praktyce?
Skala podatkowa
Osoby rozliczające się według skali podatkowej płacą miesięczną składkę w wysokości 9% dochodu osiągniętego w poprzednim miesiącu. W przypadku osiągania straty lub niskiego dochodu podstawą do naliczenia składki stanowi minimalne wynagrodzenie. W 2026 r. wynosi ono 4806 zł, co daje 432,54 zł minimalnej składki zdrowotnej.
Podatek liniowy
W tym przypadku składka zdrowotna wynosi 4,9% i jest również naliczana od dochodu z poprzedniego miesiąca.. Składka nie powinna być jednak niższa niż 9% kwoty minimalnego wynagrodzenia, co daje 432,54 zł minimalnej składki zdrowotnej.
Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych
Składka zdrowotna jest uzależniona od progu przychodów, a nie dochodów, jak przy skali i podatku liniowym. Podstawę wymiaru składki zdrowotnej oblicza się w oparciu o przeciętne miesięczne wynagrodzenie w sektorze przedsiębiorstw w IV kwartale 2025 r. W 2026 r. obowiązują trzy progi, a składka zdrowotna wynosi 9% podstawy jej wymiaru, czyli odpowiednio: 498,35 zł, 830,58 zł lub 1495,04 zł miesięcznie.
Karta podatkowa
Podstawę wymiaru składki zdrowotnej stanowi minimalne wynagrodzenie obowiązujące 1 stycznia danego roku. W 2026 r. minimalna składka zdrowotna przy karcie podatkowej wynosi 9% z 4806 zł, a zatem 432,54 zł.
Rozliczenie roczne składki zdrowotnej należy złożyć w terminie do 20 maja za rok poprzedni.
Inne formy działalności
Obowiązek odprowadzania składki zdrowotnej obejmuje również inne formy działalności niż jednoosobowa. Dotyczy m.in. właścicieli spółek, artystów, twórców oraz osoby współpracujące. Grupy te płacą składkę zryczałtowaną w stałej wysokości.
Nowa składka zdrowotna 2026 – co się zmienia względem poprzednich lat
Nowe zasady przeliczania podstawy wymiaru składki zdrowotnej, a także aktualizacja stawek minimalnego i przeciętnego wynagrodzenia powodują wzrost obciążeń dla przedsiębiorców, szczególnie tych o najniższych obrotach. Co dokładnie się zmienia?
- W 2026 roku minimalna składka zdrowotna została wyraźnie podwyższona, co wynika bezpośrednio ze wzrostu minimalnego wynagrodzenia. Od 1 stycznia 2026 r. pensja minimalna wynosi 4806 zł, czyli 140 zł więcej niż w 2025 roku, kiedy jej poziom wynosił 4666 zł.
- Do tego w 2025 roku przedsiębiorców obowiązywała niższa podstawa wymiaru składki zdrowotnej – było to 75% kwota minimalnego wynagrodzenia. Obecnie do wyliczania składki bierzemy pełną kwotę minimalnej pensji, czyli 100%.
Nowa składka zdrowotna 2026 wprowadza także inne zmiany. Do najważniejszych należy:
- aktualizacja progów przychodowych dla ryczałtu, która nastąpiła w związku ze wzrostem przeciętnego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw w IV kwartale poprzedniego roku.
- Według GUS kwota ta wynosiła 9228,64 zł – i właśnie ta kwota jest w 2026 r. brana pod uwagę przy wyliczaniu składki zdrowotnej u osób rozliczających się ryczałtem.
Aktualizacja nastąpiła także w limitach odliczeń składki zdrowotnej. Składki zdrowotnej nie można odliczyć od podatku w pełnym zakresie, co odróżnia obecne zasady od tych sprzed reform wprowadzonych w ramach Polskiego Ładu. W 2026 roku utrzymano brak możliwości pełnego odliczenia składki, choć obowiązują limity częściowego uwzględnienia w kosztach.
- Jedynie przedsiębiorcy rozliczający się podatkiem liniowym mogą skorzystać z odliczenia. W 2026 r. rośnie dla nich limit odliczenia składki zdrowotnej od dochodu lub zaliczenia jej do kosztów i wynosi 14 100 zł. W 2025 roku była to kwota 12 900 zł.
Składka zdrowotna na ryczałcie 2026 – jak jest ustalana
Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych to uproszczona forma opodatkowania, której zasady i sposób rozliczania podatków przynoszą wiele korzyści dla przedsiębiorców. W tym przypadku mamy do czynienia z kilkoma stawkami ryczałtu – od 2% do 17%, a wybór stawki jest uzależniony od wykonywanych czynności w ramach prowadzonej działalności.
Jak wiemy, składka zdrowotna na ryczałcie w 2026 roku zależy od rocznego poziomu przychodów firmy. Przedsiębiorcy są przypisani do jednego z trzech progów:
- przychody do 60 000 zł rocznie,
- przychody od 60 000 zł do 300 000 zł,
- przychody powyżej 300 000 zł.
Każdy próg odpowiada określonej podstawie naliczenia składki, która jest powiązana z przeciętnym wynagrodzeniem w gospodarce.
Ważne! Składkę opłaca się miesięcznie, a przychód liczy się narastająco od początku rok. Przedsiębiorcy prowadzący działalność gospodarczą przez cały poprzedni rok mogą ustalić składkę zdrowotną na podstawie przychodu z zeszłego roku (uproszczona forma). Ostateczna wysokość składki jest rozliczana rocznie. Przy wyliczeniu składki zdrowotnej na podstawie bieżących przychodów po przekroczeniu progów może być konieczna dopłata.
Składka zdrowotna ryczałt 2026 – tabela progów i stawek
Sprawdziliśmy wartości składki zdrowotnej na podstawie aktualnych wskaźników dla ryczałtu w 2026 r. Wyniki przedstawiamy w tabeli.
| Wysokość przychodu rocznie | Podstawa wymiaru
(wysokość i kwota) |
Miesięczna składka zdrowotna |
|---|---|---|
| Do 60 000 zł | 60% przeciętnego wynagrodzenia
(5537,18 zł) |
498,35 zł |
| 60 000 – 300 000 zł | 100% przeciętnego wynagrodzenia (9228,64 zł) | 830,58 zł |
| powyżej 300 000 zł | 180% przeciętnego wynagrodzenia (16 611,55 zł) | 1495,04 zł |
Wysokość miesięcznej składki zdrowotnej dla każdego progu uzyskamy, mnożąc podstawę wymiaru przez stawkę.
- W I progu miesięczna składka zdrowotna wynosi 498,35 zł, co jest wynikiem działania 5537,18 zł x 9%.
- W II progu miesięczna składka zdrowotna wynosi 830,58 zł, co jest wynikiem działania 9228,64 zł x 9%.
- W III progu miesięczna składka zdrowotna wynosi 1495,04 zł, co jest wynikiem działania 16 611,55 zł x 9%.
Składka zdrowotna na ryczałcie – uproszczone zasady
Niektóre osoby korzystające z ryczałtu mogą rozliczać składkę zdrowotną w formie uproszczonej. W takiej sytuacji:
- Podstawę wymiaru składek stanowi przychód za poprzedni rok pomniejszony o opłacone w poprzednim roku składki na ubezpieczenie społeczne.
- Wówczas niezależnie od wysokości przychodów przedsiębiorca stosuje ustaloną podstawę wymiaru składki przez cały rok kalendarzowy.
Metoda ta najlepiej sprawdza się w przypadku przedsiębiorców, którzy osiągają w danym roku kalendarzowym przychody zbliżone do tych uzyskanych w roku poprzednim.
Minimalna składka zdrowotna 2026 – kiedy ma zastosowanie
Minimalna składka zdrowotna obowiązuje niezależnie od sytuacji finansowej przedsiębiorstwa. Nawet firma, która nie osiąga żadnych obrotów lub wykazuje stratę, musi opłacać składkę minimalną. Dotyczy to również przedsiębiorców, którzy dopiero rozpoczynają działalność gospodarczą. Minimalna składka zdrowotna ma zastosowanie, gdy:
- dochód z działalności nie przekracza 4806 zł miesięcznie,
- firma nie wykazuje zysku,
- rozpoczyna się nowy rok składkowy,
- firma rozlicza się kartą podatkową.
Składka zdrowotna 2026 ryczałt – przykładowe wyliczenia
Sprawdźmy na przykładach, jak wygląda wysokość składki zdrowotnej w rozliczeniu ryczałtowym.
Przykład 1:
Pani Alina prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą jako graficzka i rozlicza się ryczałtem. W 2025 roku jej przychody wynosiły 120 000 zł (pomniejszone o składki na ubezpieczenie społeczne). Pani Alina zdecydowała się skorzystać z uproszczonego rozliczania składki zdrowotnej. Oznacza to, że:
- W 2026 r. płaci składkę zdrowotną w wysokości 830,58 zł miesięcznie.
- Kwota ta mieści się ze stawki ryczałtu w II progu (od 60 000 zł do 300 000 zł).
- Jeśli w trakcie roku przekroczy próg 300 000 zł, będzie musiała dopłacić różnicę w rozliczeniu rocznym składki zdrowotnej.
Przykład 2:
Pan Michał to programista, który prowadzi jednoosobową działalność w branży IT. W maju przekroczył 60 000 zł przychodu. W związku z tym:
- przez 4 miesiące (od stycznia do kwietnia) opłacał składkę w wysokości 498,35 zł,
- przez 8 miesięcy (od maja do grudnia) opłacał składkę w wysokości 830,58 zł.
Przedsiębiorca w trakcie roku może opłacać składki według niższego progu, jednak po przekroczeniu limitu rocznego następuje wyrównanie składki w rozliczeniu rocznym.
Podsumowując, wysokość składki zdrowotnej jest uzależniona przede wszystkim od formy opodatkowania oraz osiąganych przez firmę przychodów lub dochodów. Inne zasady obowiązują w przypadku firm rozliczających się według skali podatkowej czy podatku liniowego, a inne przy ryczałcie. Co istotne, składka zdrowotna jest obowiązkowa i musi być opłacana nawet przez przedsiębiorców, którzy nie wykazali zysku lub mieli straty w działalności. W ich przypadku stosowana jest składka minimalna.
W 2026 roku obowiązują zaktualizowane stawki, które wynikają ze wzrostu minimalnego i przeciętnego wynagrodzenia, a także powrotu do starych zasad ustalania podstawy wymiaru składek zdrowotnych – nie 75%, a 100% pensji minimalnej. W praktyce oznacza to wyższe obciążenia dla wielu przedsiębiorców, zwłaszcza tych, którzy osiągają niskie dochody.
Zespół Ekspertów ING Księgowość