Informacje i komentarze ekspertów

Ceny środków trwałych

28 sty 2019

Kiedy należy je aktualizować?

Według Ustawy o rachunkowości, przyjmujemy środek trwały do ewidencji według wartości początkowej, za którą przyjmujemy koszt wytworzenia bądź cenę nabycia. Przepisy nakładają na przedsiębiorców obowiązek dokonywania aktualizacji wyceny. Aktualizacja dokonywana jest poprzez odpisy amortyzacyjne lub umorzeniowe. Ustalona, w wyniku aktualizacji wyceny, wartość księgowa netto środka trwałego nie powinna być wyższa od jego wartości godziwej, której odpisanie w przewidywanym okresie jego dalszego używania jest ekonomicznie uzasadnione. Kiedy i na jakiej podstawie należy aktualizować wartość środków trwałych? Przeczytaj i dowiedz się więcej!

 

Środki trwałe  - definicja

Składniki majątku zaliczane do środków trwałych to budowle, budynki oraz lokale będące odrębną własnością, maszyny, urządzenia i środki transportu i inne przedmioty stanowiące własność lub współwłasność podatnika, które zostały nabyte lub wytworzone we własnym zakresie i są kompletne i zdatne do użytku w dniu przekazania ich do użytkowania, a ich przewidywany okres użytkowania jest dłuższy niż rok. Dodatkowo składniki te muszą być wykorzystywane na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej.

 

Wartość początkowa środków trwałych

Przedsiębiorca nabywający środek trwały zobowiązany jest do sklasyfikowania składnika majątku i ustalenia wartości początkowej środka trwałego. W zależności od tego, czy składnik majątku został kupiony, wytworzony czy przekazany w drodze darowizny, wartość początkowa ustalana jest w różny sposób, określony w art. 22g ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W przypadku zakupu, za cenę nabycia uważa się kwotę należną zbywcy, powiększoną o koszty związane z zakupem, naliczone do dnia przekazania środka trwałego do używania. Za koszt wytworzenia, uważa się wartość, w cenie nabycia, zużytych do wytworzenia środków trwałych.

 

Aktualizacja wyceny środków trwałych

Aktualizacja wyceny środków trwałych to rozwiązanie, które ma umożliwić urealnienie początkowej wartości środków trwałych i ich umorzenia, ujętych w księgach rachunkowych, które stały się nierealne na skutek inflacji. Polega ona na przeliczeniu wykazanej w ewidencji księgowej wartości brutto oraz wartości umorzenia poszczególnych środków trwałych, z zastosowaniem odpowiednich wskaźników przeliczeniowych, określonych jednolicie dla wszystkich podmiotów gospodarczych i o jej przeprowadzeniu rozstrzygają przepisy ustawowe.

Oznacza to, że nie dopuszczalne jest, aby firmy samodzielnie decydowały o sposobie aktualizacji wyceny środków trwałych.

Zgodnie z art. 22o ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych aktualizacja wyceny środków trwałych następuje bowiem na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów, jeżeli wskaźnik wzrostu cen nakładów inwestycyjnych w okresie trzech kwartałów w roku przekroczy 10%.

Aktualizacja środków trwałych ma miejsce w przypadku:

  • Zarządzenia przez ministra finansów, gdy wartość ewidencyjna poszczególnych grup środków trwałych odbiega w istotny sposób od ich aktualnej wartości rynkowej- aktualizacji dokonuje się na dzień określony w przepisie,
  • Zmiany formy prawnej przedsiębiorstwa państwowego lub komunalnego- aktualizacji dokonuje się na dzień poprzedzający zmianę formy prawnej.

 

Trwała utrata wartości środka trwałego

Przeprowadzona aktualizacja wyceny środków trwałych może doprowadzić do trwałej utraty ich wartości. Z trwałą utratą wartości środka trwałego mamy do czynienia, gdy istnieje duże prawdopodobieństwo, że dany składnik majątku nie przyniesie w przyszłości w znaczącej części lub w całości przewidywanych korzyści ekonomicznych.

 

Przyczyną trwałej utraty wartości środka trwałego może być:

  • zmiana technologii produkcji,
  • przeznaczenie składnika majątku do likwidacji,
  • wycofanie środka trwałego z użytkowania,
  • inne przyczyny

W przypadku, gdy zajdzie jedna z wymienionych okoliczności, możliwa jest aktualizacja wyceny środków trwałych. Trzeba jednak mieć na uwadze, że ustalona w wyniku aktualizacji wyceny wartość księgowa netto środka trwałego nie może być wyższa od jego wartości godziwej.

Zespół Wsparcia ING Księgowość